Adalar’a otobüs gelirken 500 at öldü, 485 at Ada dışına gönderildi

ADALARIN ATLARI PLATFORMU

Adalarda bugün motorlu araçlar hizmete giriyor. İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanı Ekrem İmamoğlu’nun İçişleri Bakanı Süleyman Soylu ve Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’la görüşmesinin ardından Ada yollarının statüsü değişti, yollara dubalar döşendi ve “elektrikli” de olsa motorlu araç olan otobüs ve taksiler seferlere başladı.

Adalar’ı motorlu ulaşıma açan bu hamlenin basında yine “atların faytondan kurtarılması” gibi sözlerle yer alacağını tahmin ediyoruz. Bu nedenle bir kez daha, atların gerçek durumuna dair bilgi paylaşmak istiyoruz.

Adalar’da faytonun kaldırılması ve atların hapsedilmesi ardından hayatını kaybeden at sayısı EN AZ 500’dür.[1] (8 Temmuz tarihli bu hesaplamada, tüm atların tutulduğu İspark ahırının tamamen dolu olduğunu varsayıyoruz. Ahırın kapasitesi, konan çadırlarla 760 ata çıkarılmıştı. 8 Temmuz tarihine dek Ada dışına gönderilen at sayısı 301’dir, dolayısıyla İBB’ce satın alınıp sağ kalan toplam at sayısı en fazla 1061 olabilir. Aralık 2019’da Ada’da yaşayan yaklaşık 1700 attan, ruam gerekçesiyle öldürülen 105 atı ve İBB’ye satılmayan 32 atı düşelim. 1563 at olması gerekirken, EN FAZLA 1061 AT sağ kalmış oluyor.)

Atları satın alan ve şu anda ücretsiz olarak sahiplendirmeye (Ada dışına göndermeye) devam eden İBB, toplam kaç at satın aldığını ve elinde kaç at bulunduğunu açıklamıyor. Bilgi edinme hakkı kanunu kapsamında çoktan cevap verilmiş olması gereken bu sorularımıza cevap alamıyoruz. Ancak açıklanan son rakamlar (İBB’nin elinde 22 Şubat’ta 1225 at olduğu açıklaması ve bunun üzerine Mart ayı içinde en az 145 atın daha sahiplerinden satın alındığı bilgisi, 31 Mart’ta İBB’de 1167 atbulunduğu açıklaması), sadece Mart ayında ölen, İBB’ye ait at sayısının 203 olduğunu ortaya koyuyor. 8 Haziran – 8 Temmuz 2020 döneminde ise en az 116 atın öldüğünü düşünüyoruz.

Adalar ilçesinde 4.000 TL’ye satın alınan atların (ücretsiz olarak) Ada dışına gönderilmelerini de takip ediyoruz. 24 Temmuz 2020 itibarıyla 485 at, Adalar’dan gönderildi.[2] Bu atların hiçbiri “tatile” gönderilmedi, gittikleri yerlerde birçoğu binicilikte, bazıları da eğitim ve ziraat çalışmalarında kullanılacaklar. Dağıtılan atların “sahiplendirme” ve çalışma şartlarının açıklanmasını yetkililerden defalarca talep ettiğimiz halde, bu konuda müspet bilgiye ulaşamadık.[3] Fakat iki durumda atları kesmek veya (İzmir’in fayton atları gibi) serum üretiminde kullanmak üzere onlara talip olunduğunu ihbar ettik ve böylece bu felaketlerin önüne geçebildik.

Atları ve faytonları satın almak, atlara bakmak ve başka yerlere nakletmek için 100 milyondan fazla para harcadığını açıklayan İBB’nin, buna rağmen yüzlerce atın ölümünü engelle(ye)memiş olması bizce çok acıdır. Atların içinde bulunduğu korkunç durum, faytonu kaldırmaktaki asıl amacın atları “kurtarmak” olmadığını gösteriyor. Faytonları denetimsiz bırakarak Büyükada’da bazı kişilerin atlara kötü muamele etmesini engellemeyenler, Adalar’a motorlu araç getirmek için kamuoyunun atlar hakkındaki duyarlılığını kullandılar. Atların “mutlu” olduğunu ve onlara iyi bakıldığını iddia eden videolarla kamuoyu yanıltılırken atlar hareketsizlik nedeniyle can verdi. #OtobüseBinelimDiyeAtlarÖlüyor

Bir kez daha belirtmek istiyoruz ki amacımız İBB’yi ve Ekrem İmamoğlu yönetimini “yıpratmak” değil. Atların hapsedilmesine karar veren ve ahırları yıktıran İstanbul Valiliği, atlara yer göstermeyen Tarım ve Orman Bakanlığı, Orman İdaresinden kiralamış bulunduğu ahır alanlarındaki ahırları yıkan Adalar Belediyesi, fayton kaldırılana kadarki süreç içinde atların şartlarını denetleme görevini yerine getirmeyen Adalar İlçe Tarım Müdürlüğü ve bundan önceki İBB yönetimleri de durumdan birinci derecede sorumludur. Biz bu yetkili mercilerin hepsine atların durumunu anlattık ve şartlarını iyileştirecek öneriler götürdük.

Taleplerimiz

En az 500 at hayatını kaybetti ve 485 at Adalar dışına gönderildi ama kalan atlar için halen yapılabilecek çok şey var. Atların sağ kalması ve sağlıklı olması için,

  • İstanbul Valiliği ve Adalar Kaymakamlığı’ndan, Heybeliada ve Burgazada’da atların barınacağı yer gösterilmesini, atlarını satmamış Adalılara “Orman arazisini işgal ettikleri” gerekçesi ile baskı yapılmamasını istiyoruz.
  • Adalar Belediyesi’nden, kiralamış olduğu ahır alanlarında yeniden ahır yapmasını istiyoruz.
  • İstanbul Büyükşehir Belediyesi’nden, satın aldığı atları her üç adada insanlarla birlikte yaşatacak faaliyetler yapılmasını istiyoruz. İBB ayrıca, atlara söz verdiği gibi iyi bakmalı, seyis sayısını arttırmalı, Adalar’da at uzmanı veteriner hekim görevlendirmeli, elindeki at sayısını ve atların ölüm nedenlerini şeffaf olarak paylaşmalı. Adalar’daki atların gönderildiği Şile’de, Beykoz’da, Aydın veya Kastamonu’da atlar için yaratılan olanaklar Adalar’da da hayata geçirilebilir.

Adalar’daki elektrikli araçlar hakkında:

  • Motorize ulaşım, Adalar’ın tarihi ve doğal yapısına, “yavaş yaşam” kültürüne uygun değildir. İmar planının dahi bulunmadığı ilçemizde ulaşım planlaması yasalara uygun olarak, Adalar’da yaşayanların görüş ve ihtiyaçları dikkate alınarak yapılmalı. Yasal durum ise şöyle:

V. Nolu Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kurulunun 25.12.2009 tarih ve 2232 sayılı kararı: “İstanbul ili, Adalar ilçesinde Motorlu Taşıt kullanımına ilişkin; bütün yolların prensipte yaya yolu olarak belirlendiğine, bu nedenle ilçenin kültür kimliği ve diğer özelliklerinin korunmasının bir gereği olarak Adalar genelinde motorlu taşıt trafiği olamayacağına ve Adalar’ın bu önemli özelliğinin kısmi bile olsa bozulamayacağına, …Bu karara uymayanlar hakkında 2863 sayılı kanun uyarınca yasal işlem yapılmasına, karar gereğinin Kaymakamlık ve Belediye tarafından yerine getirilmesine oybirliğiyle karar verildi.” Koruma Kurulu kararlarına uyulması 2863 no.lu Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Yasasına göre zorunludur. Adına ne denirse densin, Adalar’da motorlu taşıt trafiği yasadışıdır.

  • Doğa, hayvanlar ve kent dokusu üzerinde tahribata yol açacak ve afet halinde kurtarılamayacak kadar çok sayıda insan, mesire yeri addettikleri Adalar’a gelmekte. Hem deniz taşıtlarının hem ada orman ve sokaklarının aşırı kalabalık olması, ziyaretçiler için de tehlikeli (orman yangını, bisiklet ve akülü araç kazaları, olası otobüs kazaları, koronavirüs bulaştırma, çevre kirliliği vb). Gelen ziyaretçi sayısının mevcut hizmet kapasitesini aşmaması gerekiyor. Ulaşım planlamasında bu riskler dikkate alınmalı. Motorlu araçlar, özellikle otobüsler bu bakımdan da yanlış bir tercih ve Adalar’da olmamalı.

[1] https://adalarinatlari.wordpress.com/2020/07/08/son-6-ayda-500den-fazla-at-can-verdi/

[2] https://adalarinatlari.wordpress.com/2020/06/21/adalardan-kac-at-sahiplenildi-simdi-kac-at-var/

[3] Atların sahiplenilmesi konusunda İBB’ye yaptığımız öneriler şöyle: https://adalarinatlari.wordpress.com/2020/05/15/ibbye-onerimiz-atlari-sahiplendirme-sartlari-nasil-olmali/

Bir Cevap Yazın

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Google fotoğrafı

Google hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Connecting to %s